~~Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinin 17. maddesi Meclis Genel Kurulu'nda 342, 18 madde ise 344 oy ile kabul edildi. Böylece 316 AKP milletvekilinin imzasıyla TBMM BaÅŸkanlığı'na sunulan 18 maddelik anayasa deÄŸiÅŸiklik teklifinin 1. tur oylamaları tüm maddeler kabul edilmiÅŸ oldu. Ä°kinci tura Meclis Ä°çtüzüÄŸü'nün 93'üncü maddesinde yer alan "Ä°kinci görüÅŸmeye, birinci görüÅŸmenin bitiminden 48 saat geçmeden baÅŸlanamaz" hükmü gereÄŸi 18 Ocak ÇarÅŸamba günü baÅŸlanacak. Anayasa deÄŸiÅŸiklik teklifinin ikinci tur görüÅŸmelerinde sadece maddeler üzerinde verilen deÄŸiÅŸiklik önergeleri ele alınacak.

~~TBMM’de,Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi’nin görüÅŸülmesine devam edildi. 9 Ocak günü baÅŸlayan 1. tur görüÅŸmeleri 18. maddenin oylanıp kabul edilmesiyle birlikte sona erdi. Meclis 48 saatlik aranın ardından Anayasa deÄŸiÅŸiklik teklinin 2. tur görüÅŸmelerine geçecek.

~~Paketin en son maddesi olan 18. Maddesinin oylamasına 481 milletvekili katıldı. 344 kabul, 131 ret oyu kullanılırken, 2 boÅŸ, 3 geçersiz ve 1 çekimser oy çıktı. BaÅŸbakan Binali Yıldırım, son madde oylamasından sonra kürsü önünde AKP'li milletvekilleriyle uzun süre hatıra fotoÄŸrafı çektirdi. Önce stenograflara giderek teÅŸekkür eden BaÅŸbakan,  MHP Lideri Devlet Bahçeli ile HDP, CHP milletvekilleriyle tokalaÅŸarak teÅŸekkür etti. Ä°kinci tur oylama ÇarÅŸamba günü yapılacak.

İŞTE ANAYASA DEĞİŞİKLİĞİ TEKLİNİN KABUL EDİLEN 18 MADDESİ

* MADDE 1– 7/11/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9 uncu maddesine “bağımsız” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve tarafsız” ibaresi eklenmiÅŸtir.

Anayasa teklifinin 1. Maddesi oylamasında 347 kabul oyu çıktı. Oylamaya 484 milletvekili katıldı. Kabul 347, ret 132, çekimser 2, boÅŸ 2 ve geçersiz 1 oy kullanıldı. Böylece Anayasa'nın yargı yetkisini düzenleyen 9. Maddesindeki ‘bağımsız' ibaresinden sonra ‘ve tarafsız' ibaresi eklendi.

18. maddenin oylaması sırasında AKP'li vekiller BaÅŸbakan Yıldırım ile hatıra fotoÄŸrafı çektirdi. Foto: Zekeriya Albayrak



18. maddenin oylaması sırasında AKP’li vekiller BaÅŸbakan Yıldırım ile hatıra fotoÄŸrafı çektirdi. Foto: Zekeriya Albayrak

Ä°lk olmaya göre katılım 4 arttı. Biri MHP diÄŸeri AKP milletvekili bu oylamaya katıldı. Kabul oyu ilkine göre 9 arttı. Ret cephesinden 2 oy, yeni gelen AKP ve MHP'li milletvekili ile birlikte 4 yeni oy kullananlar ile geçersizlerden 3 oy da kabul cephesine geçti.

* MADDE 2– 2709 sayılı Kanunun 75 inci maddesinde yer alan “beÅŸyüzelli” ibaresi “altıyüz” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

TBMM Genel Kurulunda Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinin ikinci maddesi kabul edildi. Sayımda 343 kabul, 133 ret, 1 çekimser, 2 boÅŸ ve 1 geçersiz oy çıktı. Kabul edilen maddeye göre; milletvekili sayısı 600'e çıkarılıyor.

* MADDE 3– 2709 sayılı Kanunun 76 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “YirmibeÅŸ” ibaresi “Onsekiz” ÅŸeklinde, ikinci fıkrasında yer alan “yükümlü olduÄŸu askerlik hizmetini yapmamış olanlar,” ibaresi “askerlikle iliÅŸiÄŸi olanlar,” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nda DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifinin 17'nci maddesi oylandı. Oylamaya giden CHP milletvekilleri, oy pusulasının olduÄŸu zarfı kutuya atarken, anayasa kitapçığını da kutunun yanına bıraktı. Foto: Zekeriya Albayrak



Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nda DeÄŸiÅŸiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifinin 17’nci maddesi oylandı. Oylamaya giden CHP milletvekilleri, oy pusulasının olduÄŸu zarfı kutuya atarken, anayasa kitapçığını da kutunun yanına bıraktı. Foto: Zekeriya Albayrak

3. MADDE 341’LE GEÇTÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸiklik teklifinin 3. maddesi 341 evet oyuyla kabul edildi. 18 yaÅŸ düzenlemesi maddesinin oylamasına 485 milletvekili katıldı. 341 kabul, 139 ret oyu kullanıldı. 3 oy boÅŸ ve 2 oy geçersiz sayıldı. Ret oyları ilk kez 139 gibi yüksek çıktı. Daha önce en fazla ret 134 çıkmıştı.

* MADDE 4– 2709 sayılı Kanunun 77 nci maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. “C. Türkiye Büyük Millet Meclisi ve CumhurbaÅŸkanının seçim dönemi MADDE 77- Türkiye Büyük Millet Meclisi ve CumhurbaÅŸkanlığı seçimleri beÅŸ yılda bir aynı günde yapılır. Süresi biten milletvekili yeniden seçilebilir. CumhurbaÅŸkanlığı seçiminde birinci oylamada gerekli çoÄŸunluÄŸun saÄŸlanamaması halinde 101 inci maddedeki usule göre ikinci oylama yapılır.”

4. MADDE 343 Ä°LE GEÇÄ°LDÄ°

Milletvekillerini 5 yılda bir seçileceÄŸini düzenleyen 4 madde 343 oyla genel kurulda kabul edildi. Oylamada 139 ret oyu kullanıldı. 2 milletvekili boÅŸ, 2 milletvekili de geçersiz oy kullanıldı.

* MADDE 5– 2709 sayılı Kanunun 87 nci maddesi aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. “MADDE 87- Türkiye Büyük Millet Meclisinin görev ve yetkileri, kanun koymak, deÄŸiÅŸtirmek ve kaldırmak; bütçe ve kesin hesap kanun tekliflerini görüÅŸmek ve kabul etmek; para basılmasına ve savaÅŸ ilânına karar vermek; milletlerarası andlaÅŸmaların onaylanmasını uygun bulmak, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beÅŸte üç çoÄŸunluÄŸunun kararı ile genel ve özel af ilânına karar vermek ve Anayasanın diÄŸer maddelerinde öngörülen yetkileri kullanmak ve görevleri yerine getirmektir.”

5. MADDE DE 343 EVET OYU ALDI

CHP, Genel Kurul'daki 5. madde oylamasına katılmadı. Yaklaşık 30 dakikalık aranın ardından direk oylamaya geçildi. Oylama sonucuna göre 5. madde 343 oyla kabul edildi. 7 ret oyu çıktı.

* MADDE 6- 2709 sayılı Kanunun 98 inci maddesi aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸ ve kenar baÅŸlığı metinden çıkarılmıştır. “MADDE 98- Türkiye Büyük Millet Meclisi; meclis araÅŸtırması, genel görüÅŸme, meclis soruÅŸturması ve yazılı soru yollarıyla bilgi edinme ve denetleme yetkisini kullanır. Meclis araÅŸtırması, belli bir konuda bilgi edinmek için yapılan incelemeden ibarettir. Genel görüÅŸme, toplumu ve Devlet faaliyetlerini ilgilendiren belli bir konunun Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulunda görüÅŸülmesidir. Meclis soruÅŸturması, CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında 106 ncı maddenin beÅŸinci, altıncı ve yedinci fıkraları uyarınca yapılan soruÅŸturmadan ibarettir. Yazılı soru; yazılı olarak en geç onbeÅŸ gün içinde cevaplanmak üzere milletvekillerinin, CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlara yazılı olarak soru sormalarından ibarettir. Meclis araÅŸtırması, genel görüÅŸme ve yazılı soru önergelerinin verilme ÅŸekli, içeriÄŸi ve kapsamı ile araÅŸtırma usulleri Meclis Ä°çtüzüÄŸü ile düzenlenir.”

6. MADDE 343’LE GEÇTÄ°

TBMM’nin yetkilerini düzenleyen Anayasa teklifinin 6. Maddesi 343 oyla kabul edildi. Toplam 483 milletvekili oylamaya katılırken 137 ret oyu verildi. 2 oy boÅŸ çıkarken, 1 oy geçersiz sayıldı.

* MADDE 7– 2709 sayılı Kanunun 101 inci maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. “A. Adaylık ve seçimi MADDE 101-CumhurbaÅŸkanı, kırk yaşını doldurmuÅŸ, yükseköÄŸrenim yapmış, milletvekili seçilme yeterliliÄŸine sahip, Türk vatandaÅŸları arasından, doÄŸrudan halk tarafından seçilir. CumhurbaÅŸkanının görev süresi beÅŸ yıldır. Bir kimse en fazla iki defa CumhurbaÅŸkanı seçilebilir. CumhurbaÅŸkanlığına, siyasi parti grupları, en son yapılan genel seçimlerde toplam geçerli oyların tek başına veya birlikte en az yüzde beÅŸini almış olan siyasi partiler ile en az yüz bin seçmen aday gösterebilir. CumhurbaÅŸkanı seçilen milletvekilinin Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliÄŸi sona erer. Genel oyla yapılacak seçimde, geçerli oyların salt çoÄŸunluÄŸunu alan aday CumhurbaÅŸkanı seçilir. Ä°lk oylamada bu çoÄŸunluk saÄŸlanamazsa, bu oylamayı izleyen ikinci pazar günü ikinci oylama yapılır. Bu oylamaya, ilk oylamada en çok oy almış iki aday katılır ve geçerli oyların çoÄŸunluÄŸunu alan aday CumhurbaÅŸkanı seçilir. Ä°kinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin herhangi bir nedenle seçime katılmaması halinde; ikinci oylama, boÅŸalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır. Ä°kinci oylamaya tek adayın kalması halinde, bu oylama referandum ÅŸeklinde yapılır. Aday, geçerli oyların salt çoÄŸunluÄŸunu aldığı takdirde CumhurbaÅŸkanı seçilir. Oylamada, adayın geçerli oyların çoÄŸunluÄŸunu alamaması halinde, sadece CumhurbaÅŸkanı seçimi yenilenir. Seçimlerin tamamlanamaması halinde, yenisi göreve baÅŸlayıncaya kadar mevcut CumhurbaÅŸkanının görevi devam eder. CumhurbaÅŸkanlığı seçimlerine iliÅŸkin diÄŸer usul ve esaslar kanunla düzenlenir.”

‘PARTÄ°LÄ° CUMHURBAÅžKANI' 340 Ä°LE GEÇTÄ°

Kritik 7. Madde 482 milletvekili katıldı. Kabul oyu 340, ret 136 çıktı. 4 oy boÅŸ kullanılırken 2 oy da geçersiz sayıldı. Sayım yapılırken 1 pulun fazla çıkması divanı meÅŸgul etti. Bir süre ne yapılacağı tartışıldı. Daha sonra kura çekildi ve fazla pul beyaz (kabul) olarak belirlendi. Ä°lk 6 madde oylaması dikkate alındığında en az kabul oyu çıkan madde oylaması oldu.

* MADDE 8– 2709 sayılı Kanunun 104 üncü maddesi aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. “MADDE 104- CumhurbaÅŸkanı Devletin başıdır. Yürütme yetkisi CumhurbaÅŸkanına aittir. CumhurbaÅŸkanı, Devlet baÅŸkanı sıfatıyla Türkiye Cumhuriyetini ve Türk Milletinin birliÄŸini temsil eder; Anayasanın uygulanmasını, Devlet organlarının düzenli ve uyumlu çalışmasını temin eder. Gerekli gördüÄŸü takdirde, yasama yılının ilk günü Türkiye Büyük Millet Meclisinde açılış konuÅŸmasını yapar. Ülkenin iç ve dış siyaseti hakkında Meclise mesaj verir. Kanunları yayımlar. Kanunları tekrar görüÅŸülmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisine geri gönderir. Kanunların, Türkiye Büyük Millet Meclisi Ä°çtüzüÄŸünün tümünün veya belirli hükümlerinin Anayasaya ÅŸekil veya esas bakımından aykırı oldukları gerekçesiyle Anayasa Mahkemesinde iptal davası açar. CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ile bakanları atar ve görevlerine son verir. Üst kademe kamu yöneticilerini atar, görevlerine son verir ve bunların atanmalarına iliÅŸkin usul ve esasları CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle düzenler. Yabancı devletlere Türkiye Cumhuriyetinin temsilcilerini gönderir, Türkiye Cumhuriyetine gönderilecek yabancı devlet temsilcilerini kabul eder. Milletlerarası andlaÅŸmaları onaylar ve yayımlar. Anayasa deÄŸiÅŸikliklerine iliÅŸkin kanunları gerekli gördüÄŸü takdirde halkoyuna sunar. Milli güvenlik politikalarını belirler ve gerekli tedbirleri alır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi adına Türk Silahlı Kuvvetlerinin BaÅŸkomutanlığını temsil eder. Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar verir. Sürekli hastalık, sakatlık ve kocama sebebiyle kiÅŸilerin cezalarını hafifletir veya kaldırır. CumhurbaÅŸkanı, yürütme yetkisine iliÅŸkin konularda CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan temel haklar, kiÅŸi hakları ve ödevleriyle dördüncü bölümde yer alan siyasi haklar ve ödevler CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle düzenlenemez. Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Kanunda açıkça düzenlenen konularda CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümleri uygulanır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir. CumhurbaÅŸkanı, kanunların uygulanmasını saÄŸlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak ÅŸartıyla, yönetmelikler çıkarabilir. Kararnameler ve yönetmelikler, yayımdan sonraki bir tarih belirlenmemiÅŸse, Resmî Gazetede yayımlandıkları gün yürürlüÄŸe girer. CumhurbaÅŸkanı, ayrıca Anayasada ve kanunlarda verilen seçme ve atama görevleri ile diÄŸer görevleri yerine getirir ve yetkileri kullanır.”

8. MADDE 340 OYLA GEÇTÄ°

TBMM'nin yetkilerini düzenleyen Anayasa teklifinin 8. Maddesi 340 oyla kabul edildi. Toplam 481 milletvekili oylamaya katılırken 135 ret oyu verildi. 5 oy boÅŸ çıkarken, 1 oy geçersiz sayıldı.

* MADDE 9– 2709 sayılı Kanunun 105 inci maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

“E. CumhurbaÅŸkanının cezai sorumluluÄŸu MADDE 105- CumhurbaÅŸkanı hakkında, bir suç iÅŸlediÄŸi iddiasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoÄŸunluÄŸunun vereceÄŸi önergeyle soruÅŸturma açılması istenebilir. Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüÅŸür ve üye tamsayısının beÅŸte üçünün gizli oyuyla soruÅŸturma açılmasına karar verebilir. SoruÅŸturma açılmasına karar verilmesi halinde, Meclisteki siyasi partilerin, güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç katı olarak gösterecekleri adaylar arasından her siyasi parti için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulacak onbeÅŸ kiÅŸilik bir komisyon tarafından soruÅŸturma yapılır. Komisyon, soruÅŸturma sonucunu belirten raporunu iki ay içinde Meclis BaÅŸkanlığına sunar. SoruÅŸturmanın bu sürede bitirilememesi halinde, komisyona bir aylık yeni ve kesin bir süre verilir. Rapor BaÅŸkanlığa verildiÄŸi tarihten itibaren on gün içinde dağıtılır, dağıtımından itibaren on gün içinde Genel Kurulda görüÅŸülür. Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının üçte ikisinin gizli oyuyla Yüce Divana sevk kararı alabilir. Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanamazsa bir defaya mahsus olmak üzere üç aylık ek süre verilir, yargılama bu sürede kesin olarak tamamlanır. Hakkında soruÅŸturma açılmasına karar verilen CumhurbaÅŸkanı, seçim kararı alamaz. Yüce Divanda seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen CumhurbaÅŸkanının görevi sona erer. CumhurbaÅŸkanının görevde bulunduÄŸu sürede iÅŸlediÄŸi iddia edilen suçlar için görevi bittikten sonra da bu madde hükmü uygulanır.”

CUMHURBAÅžKANININ CEZAÄ° SORUMLULUÄžUNU DÜZENLEYEN MADDE DE KABUL EDÄ°LDÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinin 9. maddesine, 343 kabul, 137 ret oyu verildi. “CumhurbaÅŸkanının cezai sorumluluÄŸunu” düzenleyen 9. maddenin gizli oylamasına 485 milletvekili katıldı. 343 milletvekili evet oyu kullanırken, 137 milletvekili ret oyu verdi. 3 oy boÅŸ çıkarken, 2 oy da geçersiz sayıldı.

* MADDE 10– 2709 sayılı Kanunun 106 ncı maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. “F. CumhurbaÅŸkanı yardımcıları, CumhurbaÅŸkanına vekâlet ve bakanlar MADDE 106- CumhurbaÅŸkanı, seçildikten sonra bir veya daha fazla CumhurbaÅŸkanı yardımcısı atayabilir. CumhurbaÅŸkanlığı makamının herhangi bir nedenle boÅŸalması halinde, kırkbeÅŸ gün içinde CumhurbaÅŸkanı seçimi yapılır. Yenisi seçilene kadar CumhurbaÅŸkanı yardımcısı CumhurbaÅŸkanlığına vekâlet eder ve CumhurbaÅŸkanına ait yetkileri kullanır. Genel seçime bir yıl veya daha az kalmışsa Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimi de CumhurbaÅŸkanı seçimi ile birlikte yenilenir. Genel seçime bir yıldan fazla kalmışsa seçilen CumhurbaÅŸkanı Türkiye Büyük Millet Meclisi seçim tarihine kadar görevine devam eder. Kalan süreyi tamamlayan CumhurbaÅŸkanı açısından bu süre dönemden sayılmaz. Türkiye Büyük Millet Meclisi genel seçimlerinin yapılacağı tarihte her iki seçim birlikte yapılır. CumhurbaÅŸkanının hastalık ve yurt dışına çıkma gibi sebeplerle geçici olarak görevinden ayrılması hallerinde, CumhurbaÅŸkanı yardımcısı CumhurbaÅŸkanına vekâlet eder ve CumhurbaÅŸkanına ait yetkileri kullanır. CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar, milletvekili seçilme yeterliliÄŸine sahip olanlar arasından CumhurbaÅŸkanı tarafından atanır ve görevden alınır. CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar, 81 inci maddede yazılı ÅŸekilde Türkiye Büyük Millet Meclisi önünde and içerler. Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, CumhurbaÅŸkanı yardımcısı veya bakan olarak atanırlarsa üyelikleri sona erer.

CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar, CumhurbaÅŸkanına karşı sorumludur. CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç iÅŸledikleri iddiasıyla, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoÄŸunluÄŸunun vereceÄŸi önergeyle soruÅŸturma açılması istenebilir. Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüÅŸür ve üye tamsayısının beÅŸte üçünün gizli oyuyla soruÅŸturma açılmasına karar verebilir. SoruÅŸturma açılmasına karar verilmesi halinde, Meclisteki siyasi partilerin, güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç katı olarak gösterecekleri adaylar arasından, her siyasi parti için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulacak onbeÅŸ kiÅŸilik bir komisyon tarafından soruÅŸturma yapılır. Komisyon, soruÅŸturma sonucunu belirten raporunu iki ay içinde Meclis BaÅŸkanlığına sunar. SoruÅŸturmanın bu sürede bitirilememesi halinde, komisyona bir aylık yeni ve kesin bir süre verilir. Rapor BaÅŸkanlığa verildiÄŸi tarihten itibaren on gün içinde dağıtılır ve dağıtımından itibaren on gün içinde Genel Kurulda görüÅŸülür. Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının üçte ikisinin gizli oyuyla Yüce Divana sevk kararı alabilir. Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanamazsa bir defaya mahsus olmak üzere üç aylık ek süre verilir, yargılama bu sürede kesin olarak tamamlanır. Bu kiÅŸilerin görevde bulundukları sürede, görevleriyle ilgili iÅŸledikleri iddia edilen suçlar bakımından, görevleri bittikten sonra da beÅŸinci, altıncı ve yedinci fıkra hükümleri uygulanır. Yüce Divanda seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen CumhurbaÅŸkanı yardımcısı veya bakanın görevi sona erer.

CumhurbaÅŸkanı yardımcıları ve bakanlar, görevleriyle ilgili olmayan suçlarda yasama dokunulmazlığına iliÅŸkin hükümlerden yararlanır. Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, teÅŸkilat yapısı ile merkez ve taÅŸra teÅŸkilatlarının kurulması CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle düzenlenir.”

Ä°KÄ° MADDE DE 343 OYLA KABUL EDÄ°LDÄ°

TBMM Genel Kurulu’nda Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifi görüÅŸmelerinde 10. madde de 9. maddede olduÄŸu gibi 343 evet oyuyla kabul edildi. 483 milletvekillinin oy kullandığı madde üzerinde, 343 kabul, 135 ret, 3 boÅŸ, 2 geçersiz oy kullanıldı.

11. MADDE 341 OYLA KABUL EDÄ°LDÄ°

TBMM'nin yetkilerini düzenleyen Anayasa teklifinin 11. Maddesi 341oyla kabul edildi. Toplam 483 milletvekili oylamaya katılırken 134 ret oyu verildi. 5 oy boÅŸ çıkarken, 1 oy çekimser 2 oy geçersiz sayıldı.

Ä°ÅžTE GENEL KURUL’DA OYLANAN 11. MADDE

MADDE 11– 2709 sayılı Kanunun 116 ncı maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.
“H. Türkiye Büyük Millet Meclisi ve CumhurbaÅŸkanı seçimlerinin yenilenmesi MADDE 116- Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının beÅŸte üç çoÄŸunluÄŸuyla seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Bu halde Türkiye Büyük Millet Meclisi genel seçimi ile CumhurbaÅŸkanlığı seçimi birlikte yapılır. CumhurbaÅŸkanının seçimlerin yenilenmesine karar vermesi halinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi genel seçimi ile CumhurbaÅŸkanlığı seçimi birlikte yapılır. CumhurbaÅŸkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, CumhurbaÅŸkanı bir defa daha aday olabilir. Seçimlerinin birlikte yenilenmesine karar verilen Meclisin ve CumhurbaÅŸkanının yetki ve görevleri, yeni Meclisin ve CumhurbaÅŸkanının göreve baÅŸlamasına kadar devam eder. Bu ÅŸekilde seçilen Meclis ve CumhurbaÅŸkanının görev süreleri de beÅŸ yıldır.”

MADDE 12– 2709 sayılı Kanunun 119 uncu maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸ ve kenar baÅŸlıkları metinden çıkarılmıştır.

“III. OlaÄŸanüstü hal yönetimi MADDE 119- CumhurbaÅŸkanı; savaÅŸ,

savaşı gerektirecek bir durumun baÅŸ göstermesi, seferberlik, ayaklanma, vatan veya Cumhuriyete karşı kuvvetli ve eylemli bir kalkışma, ülkenin ve milletin bölünmezliÄŸini içten veya dıştan tehlikeye düÅŸüren ÅŸiddet hareketlerinin yaygınlaÅŸması, anayasal düzeni veya temel hak ve hürriyetleri ortadan kaldırmaya yönelik yaygın ÅŸiddet hareketlerinin ortaya çıkması, ÅŸiddet olayları nedeniyle kamu düzeninin ciddî ÅŸekilde bozulması, tabiî afet veya tehlikeli salgın hastalık ya da ağır ekonomik bunalımın ortaya çıkması hallerinde yurdun tamamında veya bir bölgesinde, süresi altı ayı geçmemek üzere olaÄŸanüstü hal ilan edebilir. OlaÄŸanüstü hal ilanı kararı verildiÄŸi gün Resmî Gazetede yayımlanır ve aynı gün Türkiye Büyük Millet Meclisinin onayına sunulur. Türkiye Büyük Millet Meclisi tatilde ise derhal toplantıya çağırılır; Meclis gerekli gördüÄŸü takdirde olaÄŸanüstü halin süresini kısaltabilir, uzatabilir veya olaÄŸanüstü hali kaldırabilir. CumhurbaÅŸkanının talebiyle Türkiye Büyük Millet Meclisi her defasında dört ayı geçmemek üzere süreyi uzatabilir. SavaÅŸ hallerinde bu dört aylık süre aranmaz. OlaÄŸanüstü hallerde vatandaÅŸlar için getirilecek para, mal ve çalışma yükümlülükleri ile 15 inci maddedeki ilkeler doÄŸrultusunda temel hak ve hürriyetlerin nasıl sınırlanacağı veya geçici olarak durdurulacağı, hangi hükümlerin uygulanacağı ve iÅŸlemlerin nasıl yürütüleceÄŸi kanunla düzenlenir. OlaÄŸanüstü hallerde CumhurbaÅŸkanı, olaÄŸanüstü halin gerekli kıldığı konularda, 104 üncü maddenin onyedinci fıkrasının ikinci cümlesinde belirtilen sınırlamalara tabi olmaksızın CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Kanun hükmündeki bu kararnameler Resmî Gazetede yayımlanır, aynı gün Meclis onayına sunulur.

SavaÅŸ ve mücbir sebeplerle Türkiye Büyük Millet Meclisinin toplanamaması hâli hariç olmak üzere; olaÄŸanüstü hal sırasında çıkarılan CumhurbaÅŸkanlığı kararnameleri üç ay içinde Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüÅŸülür ve karara baÄŸlanır. Aksi halde olaÄŸanüstü hallerde çıkarılan CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi kendiliÄŸinden yürürlükten kalkar.”

12. MADDE DE GEÇTÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸiklik teklifinin CumhurbaÅŸkanına OHAL yetkisi veren 12 maddesi oylandı. BaÅŸbakan Binali Yıldırım'ın yer almadığı oylamaya 482 milletvekili katıldı 344 kabul, 133 red, 2 boÅŸ ve 3 geçersiz oy çıktı.

MADDE 13- 2709 sayılı Kanunun 142 nci maddesine aÅŸağıdaki fıkra eklenmiÅŸtir. “Disiplin mahkemeleri dışında askeri mahkemeler kurulamaz. Ancak savaÅŸ halinde, asker kiÅŸilerin görevleriyle ilgili olarak iÅŸledikleri suçlara ait davalara bakmakla görevli askeri mahkemeler kurulabilir.”

Anayasa deÄŸiÅŸiklik teklifinde askeri mahkemelerin kaldırılmasını düzenleyen 13. madde kabul edildi. 13. madde için 343 evet oyu çıktı.

MADDE 14– 2709 sayılı Kanunun 159'uncu maddesinin baÅŸlığı ile birinci ve dokuzuncu fıkralarında yer alan “Yüksek” ibareleri madde metninden çıkarılmış; iki, üç, dört ve beÅŸinci fıkraları aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸ; altıncı fıkrasında yer alan “asıl” ibaresi madde metninden çıkarılmış; dokuzuncu fıkrasında yer alan “kanun, tüzük, yönetmeliklere ve genelgelere” ibaresi “kanun ve diÄŸer mevzuata” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

“Hâkimler ve Savcılar Kurulu onüç üyeden oluÅŸur; iki daire halinde çalışır.

Kurulun BaÅŸkanı Adalet Bakanıdır. Adalet Bakanlığı MüsteÅŸarı Kurulun tabiî üyesidir.

Kurulun, üç üyesi birinci sınıf olup, birinci sınıfa ayrılmayı gerektiren nitelikleri yitirmemiÅŸ adlî yargı hâkim ve savcıları arasından, bir üyesi birinci sınıf olup, birinci sınıfa ayrılmayı gerektiren nitelikleri yitirmemiÅŸ idarî yargı hâkim ve savcıları arasından CumhurbaÅŸkanınca; üç üyesi Yargıtay üyeleri, bir üyesi Danıştay üyeleri, üç üyesi nitelikleri kanunda belirtilen yükseköÄŸretim kurumlarının hukuk dallarında görev yapan öÄŸretim üyeleri ile avukatlar arasından Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilir. ÖÄŸretim üyeleri ile avukatlar arasından seçilen üyelerden, en az birinin öÄŸretim üyesi ve en az birinin de avukat olması zorunludur. Kurulun Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından seçilecek üyeliklerine iliÅŸkin baÅŸvurular, Meclis BaÅŸkanlığına yapılır. BaÅŸkanlık, baÅŸvuruları Anayasa ve Adalet Komisyonları Üyelerinden Kurulu Karma Komisyona gönderir. Komisyon her bir üyelik için üç adayı, üye tamsayısının üçte iki çoÄŸunluÄŸuyla belirler. Birinci oylamada aday belirleme iÅŸleminin sonuçlandırılamaması halinde ikinci oylamada üye tamsayısının beÅŸte üç çoÄŸunluÄŸu aranır. Bu oylamada da aday belirlenemediÄŸi takdirde, her bir üyelik için en çok oyu alan iki aday arasında ad çekme usulü ile aday belirleme iÅŸlemi tamamlanır. Türkiye Büyük Millet Meclisi, Komisyon tarafından belirlenen adaylar arasından, her bir üye için ayrı ayrı gizli oyla seçim yapar. Birinci oylamada üye tamsayısının üçte iki çoÄŸunluÄŸu; bu oylamada seçimin sonuçlandırılamaması halinde, ikinci oylamada üye tamsayısının beÅŸte üç çoÄŸunluÄŸu aranır. Ä°kinci oylamada da üye seçilemediÄŸi takdirde en çok oyu alan iki aday arasında ad çekme usulü ile üye seçimi tamamlanır.

Üyeler dört yıl için seçilir. Süresi biten üyeler bir kez daha seçilebilir. Kurul üyeliÄŸi seçimi, üyelerin görev süresinin dolmasından önceki otuz gün içinde yapılır. Seçilen üyelerin görev süreleri dolmadan Kurul üyeliÄŸinin boÅŸalması durumunda, boÅŸalmayı takip eden otuz gün içinde, yeni üyelerin seçimi yapılır.”

14. MADDE 341 OYLA KABUL EDÄ°LDÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinde HSYK üyesi sayısının 13’e çıkarılmasını öngören 14’üncü maddesi, 341 evet, 133 ret, 1 çekimser, 4 boÅŸ, 4 geçersiz oyla kabul edildi.

15 MADDE 341 OYLA KABUL EDÄ°LDÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinde 15. maddesi, 341 evet, 134 hayır, 1 çekimser oy aldı. Ayrıca 2 oy geçersiz sayılırken 5 boÅŸ oy da çıktı.

Kabul edilen bu madde CumhurbaÅŸkanının bütçe yetkisini düzenliyor.

MADDE 15– 2709 sayılı Kanunun 161 inci maddesi baÅŸlığıyla birlikte aÅŸağıdaki ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

“A. Bütçe ve kesin hesap MADDE 161- Kamu idarelerinin ve kamu iktisadî teÅŸebbüsleri dışındaki kamu tüzel kiÅŸilerinin harcamaları yıllık bütçelerle yapılır. Malî yıl baÅŸlangıcı ile merkezi yönetim bütçesinin hazırlanması, uygulanması ve kontrolü ile yatırımlar veya bir yıldan fazla sürecek iÅŸ ve hizmetler için özel süre ve usuller kanunla düzenlenir. Bütçe kanununa, bütçe ile ilgili hükümler dışında hiçbir hüküm konulamaz. CumhurbaÅŸkanı bütçe kanun teklifini, malî yılbaşından en az yetmiÅŸbeÅŸ gün önce, Türkiye Büyük Millet Meclisine sunar. Bütçe teklifi Bütçe Komisyonunda görüÅŸülür. Komisyonun ellibeÅŸ gün içinde kabul edeceÄŸi metin Genel Kurulda görüÅŸülür ve malî yılbaşına kadar karara baÄŸlanır. Bütçe kanununun süresinde yürürlüÄŸe konulamaması halinde, geçici bütçe kanunu çıkarılır. Geçici bütçe kanununun da çıkarılamaması durumunda, yeni bütçe kanunu kabul edilinceye kadar bir önceki yılın bütçesi yeniden deÄŸerleme oranına göre artırılarak uygulanır. Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Genel Kurulda kamu idare bütçeleri hakkında düÅŸüncelerini her bütçenin görüÅŸülmesi sırasında açıklarlar, gider artırıcı veya gelirleri azaltıcı önerilerde bulunamazlar. Genel Kurulda kamu idare bütçeleri ile deÄŸiÅŸiklik önergeleri, üzerinde ayrıca görüÅŸme yapılmaksızın okunur ve oylanır. Merkezî yönetim bütçesiyle verilen ödenek, harcanabilecek tutarın sınırını gösterir. Harcanabilecek tutarın CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle aşılabileceÄŸine dair bütçe kanununa hüküm konulamaz. Carî yıl bütçesindeki ödenek artışını öngören deÄŸiÅŸiklik teklifleri ile carî ve izleyen yılların bütçelerine malî yük getiren tekliflerde, öngörülen giderleri karşılayabilecek malî kaynak gösterilmesi zorunludur. Merkezî yönetim kesinhesap kanunu teklifi, ilgili olduÄŸu malî yılın sonundan baÅŸlayarak en geç altı ay sonra CumhurbaÅŸkanı tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulur. Sayıştay genel uygunluk bildirimini, iliÅŸkin olduÄŸu kesinhesap kanun teklifinin verilmesinden baÅŸlayarak en geç yetmiÅŸbeÅŸ gün içinde Meclise sunar. Kesinhesap kanunu teklifi ve genel uygunluk bildiriminin Türkiye Büyük Millet Meclisine verilmiÅŸ olması, ilgili yıla ait Sayıştayca sonuçlandırılamamış denetim ve hesap yargılamasını önlemez ve bunların karara baÄŸlandığı anlamına gelmez. Kesinhesap kanunu teklifi, yeni yıl bütçe kanunu teklifiyle birlikte görüÅŸülür ve karara baÄŸlanır.”

16 MADDE 341 EVET OYU Ä°LE KABUL EDÄ°LDÄ°

Anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinin 16. maddesi de yapılan oylama sonucunda kabul edildi. Oylamada 341 milletvekili evet, 134’ü ise hayır dedi. Bir milletvekili çekimser, 3 milletvekili boÅŸ oy kullanırken, 3 vekil ise geçersiz oy kullandı.

MADDE 16 – 2709 sayılı Kanunun;

A) 8 inci maddesinde yer alan “ve Bakanlar Kurulu”; 15 inci maddesinin birinci fıkrasında, 17 nci maddesinin dördüncü fıkrasında ve 19 uncu maddesinin beÅŸinci fıkrasında yer alan “, sıkıyönetim”; 88 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Bakanlar Kurulu ve”, ikinci fıkrasında yer alan “tasarı ve”; 93 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “, doÄŸrudan doÄŸruya veya Bakanlar Kurulunun istemi üzerine,”; 125 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “CumhurbaÅŸkanının tek başına yapacağı iÅŸlemler ile Yüksek Askerî Åžuranın kararları yargı denetimi dışındadır. Ancak,” ve altıncı fıkrasında yer alan “sıkıyönetim,”; 148 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “, sıkıyönetim”, altıncı fıkrasında yer alan “, Askerî Yargıtay, Askerî Yüksek Ä°dare Mahkemesi” ve “Yüksek”, yedinci fıkrasında yer alan “ile Jandarma Genel Komutanı”; 153 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “tasarı veya”; 154 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Yüksek”; 155 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “BaÅŸbakan ve Bakanlar Kurulunca gönderilen kanun tasarıları,” ve “tüzük tasarılarını incelemek,”, üçüncü fıkrasında yer alan “Yüksek” ibareleri madde metinlerinden çıkarılmıştır.

– 73 üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “Bakanlar Kuruluna” ibaresi “CumhurbaÅŸkanına”; 78 inci maddesinin baÅŸlığı “D. Seçimlerin geriye bırakılması ve ara seçimler”; 117 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı”; 118 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “BaÅŸbakan, Genelkurmay BaÅŸkanı, BaÅŸbakan yardımcıları,” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı yardımcıları,”, “Kara, Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları ve Jandarma Genel Komutanından” ibaresi “Genelkurmay BaÅŸkanı, Kara, Deniz ve Hava kuvvetleri komutanlarından”, üçüncü fıkrasında yer alan “Bakanlar Kuruluna” ibaresi “CumhurbaÅŸkanına”, “Bakanlar Kurulunca” ibaresi “CumhurbaÅŸkanınca”, dördüncü fıkrasında yer alan “BaÅŸbakan” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı yardımcıları”, beÅŸinci fıkrasında yer alan “BaÅŸbakanın” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı yardımcısının”, altıncı fıkrasında yer alan “kanunla” ibaresi “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle”; 123 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “ancak kanunla veya kanunun açıkça verdiÄŸi yetkiye dayanılarak” ibaresi “kanunla veya CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle”; 124 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “BaÅŸbakanlık” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı” ve “tüzüklerin” ibaresi “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamelerinin”; 127 nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan “Bakanlar Kurulunun” ibaresi “CumhurbaÅŸkanının”; 131 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “ve Bakanlar Kurulunca” ibaresi “tarafından”; 134 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan “BaÅŸbakanlığa” ibaresi “CumhurbaÅŸkanının görevlendireceÄŸi bakana”; 137 nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “tüzük” ibaresi “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi”; 148 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “kanun hükmünde kararnamelerin” ibareleri “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamelerinin”, altıncı fıkrasında yer alan “Bakanlar Kurulu üyelerini” ibaresi “CumhurbaÅŸkanı yardımcılarını, bakanları,”; 149 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “oniki” ibaresi “on”; 150'nci maddesinde yer alan “kanun hükmündeki kararnamelerin” ibaresi “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamelerinin” ve “iktidar ve anamuhalefet partisi Meclis grupları ile Türkiye Büyük Millet Meclisi” ibaresi “Türkiye Büyük Millet Meclisinde en fazla üyeye sahip iki siyasi parti grubuna ve”; 151 inci maddesi ile 153 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “kanun hükmünde kararname” ibareleri “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi”; 152 nci maddesinin birinci fıkrası ile 153 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “kanun hükmünde kararnamenin” ibareleri “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesinin”; 158 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “adli, idari ve askeri” ibaresi “adli ve idari”; 166 ncı maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “hükümete” ibaresi “CumhurbaÅŸkanına”; 167 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Bakanlar Kuruluna” ibaresi “CumhurbaÅŸkanına” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir.

C) 89 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “geri gönderilen kanunu” ibaresinden sonra gelmek üzere “üye tamsayısının salt çoÄŸunluÄŸuyla” ve “117 nci” maddesinin üçüncü fıkrasının başına “CumhurbaÅŸkanınca atanan” ibareleri eklenmiÅŸtir.

Ç) 108 inci maddesinin birinci fıkrasına “inceleme,” ibaresinden önce gelmek üzere “idari soruÅŸturma,” ibaresi eklenmiÅŸ; ikinci fıkrasında yer alan “Silahlı Kuvvetler ve” ibaresi madde metninden çıkarılmış; üçüncü fıkrasında yer alan “üyeleri ve üyeleri içinden BaÅŸkanı, kanunda belirlenen nitelikteki kiÅŸiler arasından,” ibaresi “BaÅŸkan ve üyeleri,” ÅŸeklinde ve dördüncü fıkrasında yer alan “kanunla” ibaresi “CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesiyle” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸtir. D) 146'ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “onyedi” ibaresi “onbeÅŸ” ÅŸeklinde deÄŸiÅŸtirilmiÅŸ, üçüncü fıkrasında yer alan “, bir üyeyi Askerî Yargıtay, bir üyeyi Askerî Yüksek Ä°dare Mahkemesi” ibaresi ile dördüncü fıkrasında yer alan “, Askerî Yargıtay, Askerî Yüksek Ä°dare Mahkemesi” ibareleri madde metninden çıkarılmıştır.

E) 82'nci maddesinin ikinci fıkrasının ikinci cümlesi, 96'ncı maddesinin ikinci fıkrası, 117'nci maddesinin dördüncü ve beÅŸinci fıkraları, 127'nci maddesinin üçüncü fıkrasının ikinci cümlesi, 150'nci maddesinin birinci fıkrasının son cümlesi ile 91, 99, 100, 102, 107, 109, 110, 111, 112, 113, 114, 115, 120, 121, 122, 145, 156, 157, 162, 163 ve 164 üncü maddeleri yürürlükten kaldırılmıştır.

17. MADDEDE NELER VAR ?

Meclis genel kurulunda muhalefet ve iktidar partisi milletvekillerinin üzerinde konuÅŸtukları 17. maddede neler var:

“TBMM’nin bir sonraki seçimi ve cumhurbaÅŸkanı seçimi, 3 Kasım 2019 tarihinde yapılacak.

Seçimin yapılacağı güne kadar milletvekillerinin ve cumhurbaÅŸkanının görevi devam edecek. Meclisin seçim kararı alması halinde, 27. Yasama Dönemi milletvekili genel seçimi ve cumhurbaÅŸkanı seçimiyle beraber yapılacak.

TBMM, anayasa deÄŸiÅŸikliÄŸi teklifinin kanunlaşıp yayımı tarihinden itibaren en geç 6 ay içinde deÄŸiÅŸikliklerin gerektirdiÄŸi Meclis Ä°çtüzüÄŸü’nü ve kanuni düzenlemeleri gerçekleÅŸtirecek. CumhurbaÅŸkanlığı kararnamesi ile düzenleneceÄŸi belirtilen deÄŸiÅŸiklikler ise cumhurbaÅŸkanının göreve baÅŸlama tarihinden itibaren en geç 6 ay içinde cumhurbaÅŸkanı tarafından düzenlenecek.

Hakimler ve Savcılar Kurulu üyeleri, en geç 30 gün içinde seçilecek. DeÄŸiÅŸikliÄŸin yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten sonraki 40. günü takip eden iÅŸ günü, görevlerine baÅŸlayacaklar. BaÅŸvurular, bu maddenin yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten itibaren 5 gün içinde TBMM BaÅŸkanlığına yapılacak.

BaÅŸkanlık, baÅŸvuruları Anayasa ve Adalet komisyonları üyelerinden kurulu karma komisyona gönderecek. Komisyon, 10 gün içinde her bir üyelik için 3 adayı üye tam sayısının 3’te 2 çoÄŸunluÄŸuyla belirleyecek. Birinci oylamada 3’te 2 çoÄŸunlukla seçimin sonuçlandırılamaması halinde, ikinci ve üçüncü oylamalar yapılacak; bu oylamalarda üye tam sayısının 5’te 3 çoÄŸunluÄŸunun oyunu alan aday seçilmiÅŸ sayılacak. 5’te 3 çoÄŸunluÄŸun saÄŸlanamaması halinde üçüncü oylamada en çok oyu alan seçilecek. Üyelerin 2 katı aday arasından ad çekme usulü ile üye belirleme iÅŸlemi tamamlanacak.

TBMM Genel Kurulu aynı usul ve nisapları gözeterek 15 gün içinde seçimi tamamlayacak. Mevcut Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu (HSYK) üyeleri, yeni üyelerin göreve baÅŸlayacağı tarihe kadar görevlerine devam edecek ve bu süre içinde yürürlükteki kanun hükümlerine göre çalışacak.

Yeni üyeler, ilgili kanunda deÄŸiÅŸiklik yapılıncaya kadar mevcut kanunun anayasaya aykırı olmayan hükümleri uyarınca çalışacak.

Görevi sona eren ve Hakimler ve Savcılar Kuruluna yeniden seçilemeyen üyelerden, talepleri halinde adli yargı hakim ve savcıları arasından seçilenler Yargıtay üyeliÄŸine, idari yargı hakim ve savcıları arasından seçilenler Danıştay üyeliÄŸine Hakim ve Savcılar Kurulunca seçilecek.

ÖÄŸretim üyeleri ve avukatlar arasından seçilenler ise Danıştay üyeliÄŸine cumhurbaÅŸkanınca atanacak.

Bu ÅŸekilde yapılan seçim ve atamalarda boÅŸ kadro olup olmadığına bakılmaksızın, seçilen ve atanan üye sayısı kadar Yargıtay ve Danıştay kadrolarına üye kadrosu ilave edilecek.

Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek Ä°dare Mahkemesinden Anayasa Mahkemesi üyeliÄŸine seçilenlerin, herhangi bir nedenle görevleri sona erene kadar üyelikleri devam edecek.

Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek Ä°dare Mahkemesi ve askeri mahkemeler kalkacak.

Düzenleme yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten itibaren 4 ay içinde; Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek Ä°dare Mahkemesinin askeri hakim sınıfından baÅŸkan, baÅŸsavcı, ikinci baÅŸkan ve üyeleri ile diÄŸer askeri hakimler (yedek subaylar hariç) tercihleri ve müktesepleri dikkate alınarak, Hakimler ve Savcılar Kurulunca adli veya idari yargıda hakim veya savcı olarak atanabilecekler.

Aylık, ek gösterge, ödenek, yargı ödeneÄŸi, ek ödeme, mali, sosyal hak ve yardımlar ile diÄŸer hakları yönünden emsali adli veya idari yargıya mensup hakim ve savcılar, bunların dışındaki hak ve yükümlülükler yönünden ise bu mevzuat hükümleri uygulanmaya devam edilmek suretiyle Milli Savunma Bakanlığınca mevcut sınıflarında, bakanlık veya Genelkurmay BaÅŸkanlığının hukuk hizmetleri kadrolarına atanacak.

Kaldırılan askeri yargı mercilerinde görülmekte olan dosyalardan; kanun yolu incelemesi aÅŸamasında olanlar ilgisine göre Yargıtay veya Danıştaya, diÄŸer dosyalar ise ilgisine göre görevli ve yetkili adli veya idari yargı mercilerine 4 ay içinde gönderilecek.

DeÄŸiÅŸiklik yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihte bulunan Kanun Hükmünde Kararnameler (KHK), tüzükler, BaÅŸbakanlık ve Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikler ile diÄŸer düzenleyici iÅŸlemler yürürlükten kaldırılmadıkça geçerliliÄŸini sürdürecek.

Kanunlar ve diğer mevzuat ile Başbakanlık ve Bakanlar Kuruluna verilen yetkiler, ilgili mevzuatta değişiklik yapılıncaya kadar cumhurbaşkanı tarafından kullanılacak.

Anayasanın, seçim kanunlarında yapılan deÄŸiÅŸikliklerin, yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten itibaren 1 yıl içinde yapılacak seçimlerde uygulanmayacağına dair hükmü, deÄŸiÅŸiklik yürürlüÄŸe girdiÄŸi tarihten sonra birlikte yapılacak ilk milletvekili genel seçimi ile cumhurbaÅŸkanı seçimi için uygulanmayacak.”

18. MADDEDE NELER VAR?

18’inci maddenin içeriÄŸi ÅŸu ÅŸekilde:

“CumhurbaÅŸkanı seçilenin, varsa partisi ile iliÅŸiÄŸi kesileceÄŸine” dair hükmün kaldırılması, deÄŸiÅŸikliÄŸin yayımı tarihinde; mevcut anayasada Bakanlar Kurulu, sıkıyönetim, tasarı, kanun hükmünde kararname, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek Ä°dare Mahkemesi ibarelerinin kaldırılmasına dair deÄŸiÅŸiklikler de TBMM ve cumhurbaÅŸkanı seçimleri sonucunda cumhurbaÅŸkanının görevi baÅŸladığı tarihte yürürlüÄŸe girecek.

Milletvekili sayısının 600’e çıkarılması, TBMM seçimleri ve cumhurbaÅŸkanı seçimlerinin 5 yılda bir aynı gün yapılması, cumhurbaÅŸkanı adaylığı ve seçimine iliÅŸkin deÄŸiÅŸiklikler, birlikte yapılacak ilk TBMM ve cumhurbaÅŸkanı seçimlerine iliÅŸkin takvimin baÅŸladığı tarihte yürürlüÄŸe girecek. “